{"id":2664,"date":"2022-04-09T10:12:32","date_gmt":"2022-04-09T10:12:32","guid":{"rendered":"https:\/\/www.miterya.com.tr\/?p=2664"},"modified":"2022-05-06T07:56:12","modified_gmt":"2022-05-06T07:56:12","slug":"dokuz-tip-mizac-modeline-gore-internet-bagimliligi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.miterya.com.tr\/en\/2022\/04\/09\/dokuz-tip-mizac-modeline-gore-internet-bagimliligi\/","title":{"rendered":"Internet Addiction According to the Nine Types Temperament Model"},"content":{"rendered":"<div data-elementor-type=\"wp-post\" data-elementor-id=\"2664\" class=\"elementor elementor-2664\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-6e4ae877 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"6e4ae877\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-6069c38b\" data-id=\"6069c38b\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6d7a9e9b elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"6d7a9e9b\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>\/*! elementor - v3.8.0 - 30-10-2022 *\/\n.elementor-widget-text-editor.elementor-drop-cap-view-stacked .elementor-drop-cap{background-color:#818a91;color:#fff}.elementor-widget-text-editor.elementor-drop-cap-view-framed .elementor-drop-cap{color:#818a91;border:3px solid;background-color:transparent}.elementor-widget-text-editor:not(.elementor-drop-cap-view-default) .elementor-drop-cap{margin-top:8px}.elementor-widget-text-editor:not(.elementor-drop-cap-view-default) .elementor-drop-cap-letter{width:1em;height:1em}.elementor-widget-text-editor .elementor-drop-cap{float:left;text-align:center;line-height:1;font-size:50px}.elementor-widget-text-editor .elementor-drop-cap-letter{display:inline-block}<\/style>\t\t\t\t<p>Teknolojinin ve internetin geli\u015fmesi hayat\u0131m\u0131za bir\u00e7ok kolayl\u0131k getirdi. Ancak son zamanlarda \u00f6zellikle \u00e7ocuklar internet kullan\u0131m\u0131n\u0131 a\u015f\u0131r\u0131ya ka\u00e7\u0131rarak, g\u00fcndelik ya\u015fam\u0131 ikinci plana atabildiklerini g\u00f6zlemliyoruz. Sosyal medyadan e-ticaret sitelerine, bilgi forumlar\u0131ndan oyunlara kadar her \u015fey \u00e7ok faydal\u0131 olabildi\u011fi gibi kontrolun kaybedilmesiyle zararl\u0131 olmaya ba\u015flayabilir. \u0130\u015fte, tam da bu noktada devreye internet ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 giriyor.<\/p><p>Her ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k gibi internet ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 da \u00e7ocuklarda bir\u00e7ok soruna yol a\u00e7abilir. G\u00f6zlerde yanma, beden duru\u015funda bozukluk, boyun kaslar\u0131nda a\u011fr\u0131 ve sertle\u015fme, halsizlik ve ellerde uyu\u015fma gibi fiziksel \u015fik\u00e2yetler haricinde; psikososyal alanda ki\u015filer aras\u0131 ili\u015fkilerde bozulmalara, sosyal izolasyona, aktivitelerde azalmalara ve zaman y\u00f6netimi konusunda s\u0131k\u0131nt\u0131lara da sebep olabilir. \u00dcstelik uyku bozukluklar\u0131 ve yeme problemleri de eklenince hem fiziksel hem psikolojik sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 tehdit edebilir. T\u00fcm bunlara ek olarak; \u00e7ocuklarda internet ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n en \u00f6nemli nedeni online oyunlar oldu\u011funu g\u00f6rebiliyoruz. Bunun ba\u015fl\u0131ca sebebinin;\u00a0 online oyunlar\u0131n, \u00e7ocuklara istedikleri gibi bir \u201cbirey\u201d olma \u015fans\u0131 tan\u0131malar\u0131 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. A\u015fa\u011f\u0131daki yaz\u0131m\u0131zda; miza\u00e7 tiplerine g\u00f6re internet ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 sebepleri konusuna bir a\u00e7\u0131kl\u0131k getirmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k.\u00a0<\/p><p><strong>DTM1: Kusursuzlu\u011fu Arayan Miza\u00e7 Tipi<\/strong><\/p><p>Sorumluluk duygusu geli\u015fmi\u015f, \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fc ve kontroll\u00fc olan DTM1 \u00e7ocuklar; interneti \u00e7a\u011f\u0131n bir gereklili\u011fi olarak g\u00f6r\u00fcr ve \u201cgerekti\u011fince\u201d kullan\u0131rlar. Ald\u0131\u011f\u0131 sorumluluklar\u0131 en iyi \u015fekilde yerine getirmeye motive olan bu \u00e7ocuklar; s\u00fcrekli olarak i\u015flerini eksik ve hatal\u0131 yap\u0131yorsa, istedi\u011fi d\u00fczeni sa\u011flayam\u0131yorsa \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc her \u015feyi sistemli ve d\u00fczenli \u015fekilde bulabildi\u011fi internette arayabilirler. Her zaman en do\u011fru bilgiye ula\u015fmak isterler ve yapt\u0131\u011f\u0131 i\u015fleri en m\u00fckemmele ula\u015ft\u0131rmak i\u00e7in interneti n i\u015flerini kolayla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrler, bu onlarda internet ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131na yol a\u00e7abilir. G\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 i\u015fleri en iyi \u015fekilde yapt\u0131\u011f\u0131na dair takdir edilmesi ve bu \u00e7ocuklara sorumluluklar verilmesi internet ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 azaltabilir.<\/p><p><strong>DTM2: Duygular\u0131 Hissetmeyi Arayan Miza\u00e7 Tipi<\/strong><\/p><p>Sempatik, konu\u015fkan, sevgi ve ilgi arayan DTM2 \u00e7ocuklar; nesneler ile birebir ili\u015fki kurmaktan ho\u015flan\u0131rlar. Sanal ortam yerine g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131nda dokunmak,\u00a0 ger\u00e7ek ve bire bir nesne ili\u015fkisi kurmak onlar\u0131n daha \u00e7ok ho\u015funa gider.\u00a0 \u00c7evresiyle ili\u015fki halinde de\u011filse, yeterince ilgi ve sevgi g\u00f6remiyorsa, \u00e7ok fazla yaln\u0131z kal\u0131yorsa kendisini internette g\u00f6r\u00fcn\u00fcr ve sevilir yapmak isteyebilir. Sevdi\u011fi ve istedi\u011fi nesnelere \u00e7abuk eri\u015fim sa\u011flamas\u0131 da internet ba\u011f\u0131ml\u0131s\u0131 olmas\u0131na yol a\u00e7abilir. Bireysel olarak onunla ilgilenilmesi, desteklenmesi, sevildi\u011fini hissetmesi internet ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 azaltabilir.<\/p><p><strong>DTM3: Hayran Olunacak Kendilik \u0130maj\u0131 Arayan Miza\u00e7 Tipi<\/strong><\/p><p>\u00dcretken, pratik ve ba\u015far\u0131ya ula\u015fana kadar azimle \u00e7al\u0131\u015fabilen DTM3 \u00e7ocuklar; ba\u015far\u0131ya ula\u015fmak ad\u0131na, hedeflerine en k\u0131sa yoldan internet arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile ula\u015fabilirler. Hedefe kilitlenen yap\u0131lar\u0131 sayesinde internet siteleri aras\u0131nda kaybolmadan, internette kendi amac\u0131na y\u00f6nelik bulunabilirler. \u0130nternet arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile hedeflerine ula\u015fmas\u0131 kolayla\u015f\u0131yorsa, internet sayesinde rekabet i\u00e7erisinde oldu\u011fu ki\u015filerin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ebiliyorsa,\u00a0 internet kullan\u0131m s\u00fcreleri artabilir. Rekabetin oldu\u011fu sitelerde ya da oyunlarda ba\u015far\u0131l\u0131 olmak ve oyunu kazanmak ad\u0131na h\u0131rslanabilir. Sanal alemdeki oyun ba\u015far\u0131s\u0131 ve oyunda ba\u015far\u0131l\u0131 olma h\u0131rs\u0131 onlara haz verebilir ve internet ba\u011f\u0131ml\u0131s\u0131 haline d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrebilir. Ba\u015far\u0131lar\u0131n\u0131n takdir edilmesi, hedefe ula\u015fabilmesi i\u00e7in kaynaklar\u0131n sunulmas\u0131, ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131 ortaya koyabilece\u011fi sorumluluklar verilmesi, g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131nda da oyunlar\u0131n\u0131n yar\u0131\u015f ve rekabet i\u00e7ermesi internete olan ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 azaltabilir.<\/p><p><strong>DTM4: Duygular\u0131n Anlam\u0131n\u0131 Arayan Miza\u00e7 Tipi<\/strong><\/p><p>Yarat\u0131c\u0131 ve kendine \u00f6zg\u00fc bir kimli\u011fe sahip olan DTM4 \u00e7ocuklar; bireysellik ve \u00f6zg\u00fcnl\u00fck arayan yap\u0131s\u0131 nedeniyle internet ortam\u0131n\u0131 kendini \u00f6zg\u00fcrce ifade edebilece\u011fi bir yer olarak g\u00f6r\u00fcrler. \u0130nternet, onlar i\u00e7in d\u00fcnyan\u0131n her yerine ula\u015f\u0131m imkan\u0131 sa\u011flayan ve yarat\u0131c\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 besleyen bir kaynakt\u0131r. \u0130nternet \u00fczerinden kendisini daha bireysel ve \u00f6zg\u00fcn buluyorsa, kulland\u0131\u011f\u0131 internet sayfalar\u0131nda yarat\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koyabiliyorsa, sadece internet ba\u015f\u0131ndayken kalabal\u0131ktan uzak kendisiyle ba\u015f ba\u015fa kalabiliyorsa internete kar\u015f\u0131 ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k geli\u015ftirebilir. Bo\u015f ge\u00e7irece\u011fi zamanlarda sanata y\u00f6nlendirilmesi, kendine \u00f6zg\u00fc bir \u015fekilde kendini ifade etme f\u0131rsat\u0131 verilmesi, ortaya yarat\u0131c\u0131 \u00fcr\u00fcnler koymas\u0131n\u0131n desteklenmesi internete olan ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n azalmas\u0131na yol olacakt\u0131r.<\/p><p><strong>DTM5: Bilginin Anlam\u0131na Ula\u015fmay\u0131 Arayan Miza\u00e7 Tipi<\/strong><\/p><p>Okuyup ara\u015ft\u0131rmaya, bilginin derinine inmeye ve bilgide uzmanla\u015fmaya e\u011filimli olan DTM5 \u00e7ocuklar; internet ortam\u0131n\u0131, bilgi edinmek ve bir konu hakk\u0131nda derinlemesine ara\u015ft\u0131rma yapabilmek i\u00e7in s\u0131n\u0131r\u0131 olmayan, zengin bir kaynak olarak g\u00f6r\u00fcrler. Di\u011fer insanlarla ili\u015fki kurmak zorunda olmadan arad\u0131\u011f\u0131 t\u00fcm bilgileri tek bir tu\u015fla internetten bulabilirler. Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n\u0131 rahatl\u0131kla yapabiliyor olmalar\u0131, istedi\u011fi bilgilere derinlemesine ula\u015fmalar\u0131 uzun s\u00fcre internetin ba\u015f\u0131nda kalmalar\u0131na sebep olu\u015fturarak ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011fa yol a\u00e7abilir. Soyutlay\u0131c\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnce yap\u0131lar\u0131ndan kaynakl\u0131 baz\u0131 fantasy role playing oyunlar\u0131n\u0131n m\u00fcptelas\u0131 haline gelebilirler. Analiz ve g\u00f6zlem yapabilece\u011fi f\u0131rsatlar vermek, yaln\u0131z kal\u0131p d\u00fc\u015f\u00fcnmesi i\u00e7in ona zaman tan\u0131mak, bilgi edinebilece\u011fi kaynaklar\u0131 sunmak, ara\u015ft\u0131rma yapmas\u0131na m\u00fcsaade etmek ve desteklemek,\u00a0 internete kar\u015f\u0131 ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k geli\u015ftirmesini azaltabilir.<\/p><p><strong>DTM6: Entelekt\u00fcel Dinginlik Arayan Miza\u00e7 Tipi<\/strong><\/p><p>G\u00fcven ve emniyet odakl\u0131 olan DTM6 \u00e7ocuklar; ihtiya\u00e7lar\u0131 sebebiyle bir\u00e7ok konuda ara\u015ft\u0131rma yapar ve \u201cbir g\u00fcn laz\u0131m olabilir\u201d d\u00fc\u015f\u00fcncesi ile veri depolarlar. Ancak \u015f\u00fcpheci bir yap\u0131ya da sahip olan bu \u00e7ocuklar bu yap\u0131lar\u0131 nedeniyle sanal d\u00fcnyaya tam anlam\u0131yla da g\u00fcvenmezler. Kendilerinin yeterli olmad\u0131klar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fckleri bir konuda strese girerek daha fazla veri toplama ihtiyac\u0131 hissedebilir, internete y\u00f6nelebilir ve internet ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 geli\u015ftirebilirler. G\u00fcven oda\u011f\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ki\u015filerden destek ve onay almas\u0131, kendisini g\u00fcvende hissetmesi, bir konu hakk\u0131nda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 belirsizliklerin en aza indirgenmesi internet ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 azaltabilir.<\/p><p><strong>DTM7: Ke\u015ffetmenin Hazz\u0131n\u0131 Arayan Miza\u00e7 Tipi<\/strong><\/p><p>Keyif ve haz aray\u0131\u015f\u0131 olan, e\u011flenceyi, maceray\u0131 ve yenilikleri ke\u015ffetmeyi seven DTM7 \u00e7ocuklar; internet ortam\u0131n\u0131 keyif ve e\u011flence diyar\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcrler. \u0130nternet onlar i\u00e7in e\u011flenceli hayal d\u00fcnyas\u0131n\u0131, tecr\u00fcbe etme olana\u011f\u0131 sa\u011flayan bir yerdir. Y\u00fczeysel merakl\u0131 yap\u0131ya sahip olan bu \u00e7ocuklar i\u00e7in internet ortam\u0131 onlara s\u0131n\u0131rs\u0131z merak uyand\u0131racak uyaranlar sunan renkli bir d\u00fcnyad\u0131r. S\u0131k\u0131ld\u0131klar\u0131nda ba\u015fka bir nesneye y\u00f6nelen DTM7 \u00e7ocuklar i\u00e7in internet ortam\u0131 ger\u00e7ek d\u00fcnyada bulamad\u0131klar\u0131 her \u015feye h\u0131zl\u0131 ve kolay ula\u015f\u0131m sa\u011flama \u00f6zelli\u011fi nedeniyle internet ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 geli\u015ftirmelerine yol a\u00e7abilir. Engellenmediklerinde, kat\u0131 kurallar ve internet yasaklar\u0131 ile s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lmad\u0131klar\u0131nda kendilerini daha \u00f6zg\u00fcr hissederek e\u011flence, ke\u015fif aray\u0131\u015flar\u0131n\u0131 tatmin edip internette daha az vakit ge\u00e7irebilirler.<\/p><p><strong>DTM8: Mutlak G\u00fc\u00e7 Arayan Miza\u00e7 Tipi<\/strong><\/p><p>Lider olmay\u0131, \u00e7evresindekileri y\u00f6neterek y\u00f6nlendirmeyi, meydan okumay\u0131 seven DTM8 \u00e7ocuklar; interneti \u00e7ok ayr\u0131nt\u0131ya dalmadan ihtiya\u00e7lar\u0131 olan\u0131 direkt elde etmek i\u00e7in kullan\u0131rlar.\u00a0 Y\u00fcksek \u00f6zg\u00fcvenleri sars\u0131nt\u0131ya u\u011frad\u0131\u011f\u0131nda, kendisinden daha b\u00fcy\u00fck ve daha g\u00fc\u00e7l\u00fc ki\u015filerle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya geldi\u011finde karars\u0131z ve kayg\u0131l\u0131 bir yap\u0131ya b\u00fcr\u00fcnerek d\u0131\u015f d\u00fcnyayla ili\u015fkilerini en aza indirgeyip ara\u015ft\u0131rma ve g\u00fc\u00e7 toplama ihtiyac\u0131 hissedebilir ve bu durumda internet ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 geli\u015ftirebilirler. G\u00fcc\u00fc ellerinde bulundurduklar\u0131n\u0131 hissettiklerinde, liderliklerini tehdit eden bir durum olmad\u0131\u011f\u0131nda, problemlerin \u00fczerine gidip sonu\u00e7 ald\u0131klar\u0131 durumlarda ise internette daha az vakit ge\u00e7irebilirler.<\/p><p><strong>DTM9: Duyumsal \u2013 Hareketsel Konfor Arayan Miza\u00e7 Tipi<\/strong><\/p><p>Sakin, uyumlu, fiziksel rahat\u0131na d\u00fc\u015fk\u00fcn ve rutini seven DTM9 \u00e7ocuklar; internet ortam\u0131n\u0131 fazla enerji harcamaya ihtiya\u00e7 duymadan rahatl\u0131kla vakit ge\u00e7irebilecekleri bir yer olarak g\u00f6r\u00fcrler. G\u00f6z \u00f6n\u00fcnde olmaktan ho\u015flanmayan, utanga\u00e7 bir yap\u0131ya sahip olan DTM9 \u00e7ocuklar i\u00e7in internette vakit ge\u00e7irmek \u00f6n plana \u00e7\u0131kmadan var olabilecekleri bir ortamd\u0131r.<\/p>\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Teknolojinin ve internetin geli\u015fmesi hayat\u0131m\u0131za bir\u00e7ok kolayl\u0131k getirdi. Ancak son zamanlarda \u00f6zellikle \u00e7ocuklar internet kullan\u0131m\u0131n\u0131 a\u015f\u0131r\u0131ya ka\u00e7\u0131rarak, g\u00fcndelik ya\u015fam\u0131 ikinci plana atabildiklerini g\u00f6zlemliyoruz. Sosyal medyadan e-ticaret sitelerine, bilgi forumlar\u0131ndan oyunlara kadar her \u015fey \u00e7ok faydal\u0131 olabildi\u011fi gibi kontrolun kaybedilmesiyle zararl\u0131 olmaya ba\u015flayabilir. \u0130\u015fte, tam da bu noktada devreye internet ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 giriyor. Her ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k gibi internet [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":2666,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[2],"tags":[26],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.miterya.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2664"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.miterya.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.miterya.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.miterya.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.miterya.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2664"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.miterya.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2664\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2669,"href":"https:\/\/www.miterya.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2664\/revisions\/2669"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.miterya.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2666"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.miterya.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2664"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.miterya.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2664"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.miterya.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2664"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}